«Καλύτερα να μείνω ξυπόλητος παρά χωρίς βιβλία» (Ρητό Ισλανδών)

                Σε προηγούμενο άρθρο ασχοληθήκαμε με την Ισλανδία των 330.000 κατοίκων και για τον τρόπο με τον οποίο ξεπέρασε την οικονομική κρίση από το 2008 και μετά. Είναι σημαντικό να σημειώσουμε ότι οι Ισλανδοί διακατέχονται από ένα υψηλό αίσθημα συλλογικότητας και συμμετοχής. Δεν αισθάνονται καλά, όταν βλέπουν το διπλανό τους ή το γείτονά τους να υποφέρει.

               Οι Ισλανδοί είναι ένα έθνος, που αποτελείται από πολίτες με υπομονή, αντοχή και δύναμη αντίστασης στις δύσκολες καταστάσεις. Βλέπουν το ατομικό καλό μέσα στο γενικό καλό. Όταν ευημερούν λίγοι και οι πολλοί υποφέρουν, αυτό δεν τους κάνει ευτυχισμένους. Επιπλέον, και στην κακοτυχία ή στις δυσάρεστες καταστάσεις βρίσκουν τον τρόπο να αισθάνονται, με όσα έχουν, ευτυχισμένοι.

                Γι’ αυτό, δεν συνέβη στην Ισλανδία, τον καιρό της οικονομικής κρίσης, να σημειωθεί μεγάλη πτώση στον δείκτη της ευτυχίας. Μάλιστα, από μία έρευνα προέκυψε ότι το 25% των Ισλανδών δήλωσε ότι ήταν ακόμη πιο χαρούμενο. Σε ερώτημα του δημοσιογράφου του ΒΒCEric Weiner πώς συνέβη αυτό απάντησε ως εξής ο Ισλανδός δημοσιογράφος Karl Blöndal

«Πολλοί άνθρωποι επλήγησαν τότε, συνταξιούχοι έχασαν τις αποταμιεύσεις τους. Όμως, κάτι που συμβαίνει σε μικρές κοινότητες είναι πως όλοι σου οι γνωστοί βρίσκονται κοντά. Όσοι έχασαν τις δουλειές τους δεν είναι απομονωμένοι, δεν υπάρχει ο κίνδυνος της αποξένωσης, όπως μπορεί να συμβεί σε πιο διευρυμένες πληθυσμιακά κοινωνίες» και υπογραμμίζει την κουλτούρα της συλλογικότητας που διέπει το λαό.

Αυτό σημαίνει ότι, ακόμη και όταν ζεις σε δύσκολες καιρικές ή άλλες συνθήκες, εφόσον υπάρχει ο διπλανός, που σε στηρίζει στις δύσκολες στιγμές, δεν κινδυνεύεις να κατρακυλήσεις, να μελαγχολήσεις, να απογοητευτείς, να παραιτηθείς, να αδρανήσεις και να απομονωθείς.

Αντίθετα, στην ηλιόλουστη Ελλάδα τα πράγματα είναι διαφορετικά. Μια έκθεση του ΟΗΕ (2016) έδειξε ότι τα τελευταία δέκα (10) χρόνια η χώρα μας σημείωσε τη μεγαλύτερη μείωση στο δείκτη ευτυχίας και βρίσκεται στην 99η θέση, ανάμεσα σε 157 κράτη. Στην ίδια έκθεση του ΟΗΕ η Ισλανδία κατατάσσεται στις χώρες που έχουν τους πιο υψηλούς δείκτες ευτυχίας στον κόσμο.

                Ένα άλλο ενδιαφέρον στοιχείο είναι ότι οι μισοί Ισλανδοί είναι ηλικίας κάτω των 34 ετών, τεκνοποιούν σε νεαρή ηλικία και σε κάθε γυναίκα αντιστοιχούν 2,2 παιδιά.

Επιπρόσθετα, οι Ισλανδοί διακρίνονται για το υψηλό επίπεδο μόρφωσης. Αναλογικά με τον πληθυσμό, η Ισλανδία δημοσιεύει τα περισσότερα βιβλία από κάθε άλλη χώρα του πλανήτη μας. Ένας στους δέκα Ισλανδούς έχει εκδώσει βιβλίο. Έχουν ενστερνιστεί την παροιμία τους, που αναφέρει ότι «κάθε άνθρωπος κυοφορεί ένα βιβλίο μέσα στο στομάχι του». Τους συγγραφείς στην Ισλανδία όχι μόνο τους διαβάζουν αλλά και τους σέβονται. Το κράτος, από την πλευρά του, προσφέρει υποστήριξη στους νέους συγγραφείς. Γενικά, οι συγγραφείς αμείβονται ικανοποιητικά.

Αυτό είναι πάρα πολύ σημαντικό, γιατί η λογοτεχνία και γενικότερα ο πολιτισμός, από τη μια μεριά, δίνουν πολλές δυνατότητες για δημιουργία, και από την άλλη, αποτελούν όχι μόνο καταφύγιο στις αναποδιές της ζωής αλλά και δυνατότητα να εκφράζεις ό,τι σε απασχολεί. Όταν εκφράζει κάποιος γραπτά τον πόνο και τη θλίψη, κάπως ξαλαφρώνει από τα βάρη που τον απασχολούν.

Ένα ρητό των Ισλανδών λέει: «Καλύτερα να μείνω ξυπόλητος παρά χωρίς βιβλία».

Οι εκθέσεις βιβλίων είναι συχνές και θεωρούνται σημαντικά γεγονότα για τη χώρα αυτή. Η αγάπη για τα βιβλία και για τη λογοτεχνία δεν συναντιέται σε τόσο βαθμό σε άλλες χώρες. Μάλιστα, βρήκε πρόσφορο έδαφος η ιδέα να ψηφιοποιηθεί ολόκληρη η ισλανδική λογοτεχνία και να διατεθεί μετά ελεύθερα στο διαδίκτυο. Είναι θέμα χρόνου η υλοποίηση αυτής της ιδέας.

                Με λίγα λόγια, οι Ισλανδοί ζώντας σε ένα πνεύμα συλλογικότητας, συνεργασίας, αλληλοβοήθειας, συνέπειας, βιβλιοφιλίας, πολιτιστικών δράσεων και εκμετάλλευσης των πλουτοπαραγωγικών πηγών τους, πέτυχαν την έξοδο από την οικονομική κρίση, την ανάπτυξη, την ευημερία και την ευτυχία. Εμείς οι Έλληνες, αν λάβουμε υπόψη επιπλέον το κλίμα και την πολιτιστική μας κληρονομιά και αν πράτταμε τα ίδια, ή περίπου τα ίδια, θα ήμαστε πρότυπο αναπτυγμένης και ευτυχισμένης χώρας σε παγκόσμιο επίπεδο. Αλλά…

(Βασικές πηγές: Helios Plus 15/10/13 και Βικιπαίδεια).

(Γιώργος Κ. Κ.Καπρινιώτης, 13/7/2016).

Κατασκευή - Φιλοξενία: E-base.gr